Institut upozorava da evropska strategija zaštite domaće auto-industrije od konkurencije iz Kine može imati visoku cijenu za potrošače i poreske obveznike.
Baterije bi bile najveći trošak
Prema analizi, cijena baterijskih ćelija mogla bi porasti sa oko 50 na 85 evra po kilovat-času ako bi njihova proizvodnja morala biti smještena u Evropi. Za tipičan električni automobil to bi značilo oko 2.100 evra dodatnog troška.
Zahtjev za korištenjem niskougljičnog čelika mogao bi dodati još oko 200 evra, dok bi pojednostavljena pravila za odobravanje novih vozila proizvođačima donijela relativno malu uštedu od oko 61 evro po automobilu.
Bruegel upozorava da bi najveći teret osjetili kupci jeftinijih električnih automobila, odnosno potrošači s manjim primanjima.
Zaštita evropske industrije
Evropska unija posljednjih godina pokušava da zaštiti svoje proizvođače od sve jače kineske konkurencije. Među mjerama su carine na kineska električna vozila, kao i prijedlozi za veći udio komponenti proizvedenih u Evropi.
Prema Bruegelu, problem je u tome što je najjeftiniji put ka elektrifikaciji i dalje povezan s globalnim lancima snabdijevanja, dok domaća proizvodnja donosi veću otpornost, ali i veće troškove.
Institut smatra da stalne promjene pravila dodatno otežavaju poslovanje proizvođača i stvaraju regulatornu neizvjesnost, prenosi Euronews.
Kineski automobili sve prisutniji
Carine EU na kineske električne automobile uvedene su u oktobru 2024. godine i, zavisno od proizvođača, dostižu 35,3 odsto. Međutim, one se odnose na potpuno električna vozila, dok plug-in hibridi nisu obuhvaćeni istim mjerama.
Prema analizi Bruegela, uvoz električnih automobila proizvedenih u Kini nakon toga je usporio, dok je uvoz hibrida značajno porastao.
Kineski pogoni ove godine proizvode više od petine električnih automobila koji se prodaju u EU, pri čemu više od polovine tih vozila nosi oznake zapadnih proizvođača.
Evropska auto-industrija pod pritiskom
Problemi se posebno snažno osjećaju u Njemačkoj. Evropska proizvodnja automobila smanjena je za oko 2,6 miliona vozila u odnosu na 2019. godinu, odnosno za oko 19 odsto.
Istovremeno, automobilski sektor i dalje zapošljava oko 14 miliona ljudi širom EU i ostaje veliki izvoznik.
Bruegel zato ne govori o potpunom slomu industrije, već o riziku da Evropa izgubi dio izvoznih tržišta, tehnološko vođstvo i mrežu dobavljača.
Šta predlaže Bruegel?
Institut predlaže drugačiji pristup prema Kini. Jedna od ideja je izjednačavanje carina za električne automobile i hibride, uz privremeni dogovor sa Pekingom o kvotama za izvoz obje vrste vozila.
Bruegel istovremeno smatra da evropske zemlje ne bi trebalo da ograničavaju strane investicije u proizvodnju baterija. Kao primjer navodi činjenicu da južnokorejske kompanije već posjeduju veliki dio aktivnih kapaciteta za proizvodnju baterijskih ćelija u Evropi, dok kineske kompanije imaju značajan udio u kapacitetima koji su trenutno u izgradnji.
Suština prijedloga je da evropska industrija dobije vrijeme da sustigne konkurenciju, umjesto da se dugoročno štiti od nje. Za potrošače bi, međutim, cijena domaće proizvodnje mogla biti vidljiva upravo na računu za novi električni automobil.
