Krvna plazma jedan je od važnih resursa savremene medicine. Od nje se proizvode lijekovi koji se koriste kod poremećaja imuniteta i zgrušavanja krvi, kao i za liječenje pojedinih autoimunih i neuroloških bolesti.
Evropska unija trenutno iz SAD uvozi do četvrtine količine plazme koja joj je potrebna.
Potražnja za lijekovima raste
Poseban problem predstavljaju imunoglobulini, lijekovi dobijeni iz krvne plazme koji se koriste kod imunodeficijencija i drugih bolesti.
Potražnja za njima posljednjih godina značajno raste. Prema podacima koje navodi “Der Standard”, u Italiji je između 2014. i 2024. godine povećana za 57 odsto.
Na rast potražnje utiču šira primjena ovih lijekova, bolje dijagnostikovanje bolesti i starenje stanovništva.
Istovremeno, za mnoge lijekove proizvedene iz plazme ne postoji jednostavna sintetička zamjena.
Austrija ima važnu ulogu
Austrija je među evropskim zemljama sa razvijenom infrastrukturom za prikupljanje i preradu plazme.
Prema austrijskom ORF-u, u zemlji se godišnje obrađuje oko sedam miliona litara plazme.
Ipak, ni razvijeni kapaciteti Austrije ne rješavaju širi evropski problem. ORF navodi da Evropa i dalje više od 40 odsto svojih potreba za plazmom pokriva uvozom iz SAD.
Evropi nedostaju davaoci
Jedan od glavnih problema je nedovoljan broj davalaca.
Prema procjenama navedenim u analizi “Der Standarda”, Evropi bi bilo potrebno najmanje još dva miliona davalaca kako bi značajno povećala sopstvenu proizvodnju plazme.
Plazma se prikuplja postupkom plazmafereze, pri kojem se iz krvi izdvaja plazma, dok se ostali krvni sastojci vraćaju davaocu. Zbog toga je moguće češće donirati plazmu nego punu krv.
Zašto je problem važan
Evropska zavisnost od uvoza postaje posebno osjetljiva u trenutku kada potražnja za lijekovima iz plazme raste.
Ako evropske zemlje ne povećaju broj davalaca i kapacitete za prikupljanje plazme, zavisnost od uvoza mogla bi ostati jedan od problema u snabdijevanju važnim lijekovima.
Povećanje evropske samodovoljnosti zato postaje sve važnije pitanje zdravstvene sigurnosti.
