Gradovi s najviše ostataka kokaina
Lerida u zapadnoj Kataloniji na vrhu je evropske ljestvice s prosječno 1.405 mg kokaina na 1.000 stanovnika dnevno. Slijedi belgijski Antverpen s 1.382 mg, a potom španska Granada (1.238 mg), Amsterdam (1.172 mg) te belgijski gradovi Lijež (1.039 mg) i Brisel (1.020 mg). Među prvih deset su i španski Santijago de Kompostela (1.008 mg), austrijsko skijalište Kaufštajn (998 mg), Barselona (997 mg) i belgijski Namur (927 mg).
Podaci iz otpadnih voda takođe otkrivaju u kojim gradovima upotreba kokaina najbrže raste. Analiza je obuhvatila gradove s najmanje 500 mg ostataka kokaina na 1.000 stanovnika, a Španija se trenutno čini glavnim žarištem rasta.
Najoštriji porast u Evropi, i u postotnim i u apsolutnim iznosima, zabilježile su Barselona (rast od 185 posto, odnosno za 647 mg) i Lerida (rast od 125 posto, odnosno za 782 mg).
Značajan porast u apsolutnim vrijednostima zabilježen je i u Sloveniji, posebno u okolini Velenja, Domžala i Kamnika, gdje se povećanje kretalo između 272 mg i 329 mg. Danska je takođe novo žarište, s porastom nivoa u Esbjergu (+266 mg), Aalborgu (+234 mg) i Kopenhagenu (+148 mg). U Splitu je zabilježen porast od 75,27 mg.
Ko najviše koristi kokain prema anketama?
Slika se, međutim, mijenja kada se pogledaju rezultati ankete koju je EUDA sprovela među građanima o tome jesu li konzumirali kokain u posljednjih 12 mjeseci. Prema tim podacima, Norveška i Nizozemska imaju najviše stope konzumacije.
U tim je zemljama najmanje 2,9 posto odraslih izjavilo da je uzimalo kokain. Slijede Francuska s 2,7 posto, Španija s 2,5 posto i Irska s 2,4 posto. Stope su više među mlađom populacijom, u dobi od 15 do 34 godine. Norveška (5,6 posto) i Nizozemska (5,3 posto) ponovo su na vrhu, a slijedi ih Irska (5 posto).
Najnoviji podaci EUDA pokazuju da je Španija u 2024. godini prijavila najveću zaplijenjenu količinu kokaina, čak 124 tone. Francuska je bila druga s 53,5 tona, što je ujedno i najveća pošiljka ikad zaplijenjena u toj zemlji. Istovremeno, količine zapljena značajno su smanjene u Belgiji (za 64 posto), Njemačkoj (za 45 posto) i Nizozemskoj (za 36 posto).
Atlantski kokainski auto-put
Iako je ukupna količina koju su zaplijenile članice EU u 2024. godini smanjena, broj pojedinačnih akcija porastao je na 97.000, što, prema agenciji, “upućuje na promjenu krijumčarskih ruta i metoda, a ne na smanjenje količina koje stižu u Evropu”.
Konkurencija na tržištu kokaina glavni je pokretač kriminala, uključujući nasilje povezano s bandama i ubistva u nekim zemljama. Krijumčari droge sve se više koriste manjim lukama i pretovarom na moru uz pomoć raznih plovila, podmornica s posadom i bez nje, dronova te složenih fizičkih i kemijskih metoda prikrivanja.
Završna faza isporuke širom Evrope često se obavlja manjim brodovima koji pristaju u zabačenim obalskim područjima Portugala i Španije, koristeći plaže ili male marine kako bi izbjegli otkrivanje. Prošlog aprila, velika operacija koordinisana od strane Europola ciljala je glavnu rutu za krijumčarenje droge preko okeana, poznatu kao “atlantsko kokainsko auto-put”.
Policijske aktivnosti bile su usmjerene na istočni atlantski koridor između španskih Kanarskih ostrvai portugalskih Azura. Operacija je rezultirala zapljenom 11 tona kokaina i 8,5 tona hašiša, hapšenje, 54 osobe te presretanjem osam plovila.
