Porezna opterećenja značajno se razlikuju širom Evrope, a visina prihoda ključan je faktor. Neke zemlje primjenjuju jedinstvenu poresku stopu, dok druge koriste progresivne sisteme, što znači da oni s višim primanjima plaćaju veći udio. Na neto platu utiče i lični status, poput toga da li je osoba samac, u braku, ima li djecu i slično. Analiza je rađena na primjeru samca bez djece s godišnjim bruto prihodom od 100.000 evra.
Koliko je 100.000 evra u poređenju s prosječnom platom?
Iako je bruto plata od 100.000 evra u nekim zemljama vrlo visoka, u većini Evrope ona je natprosječna. Prema podacima OECD-a za 2025, Švajcarska je jedina evropska zemlja u kojoj prosječna plata za samca bez djece prelazi taj iznos i iznosi 107.487 evra.
Unutar EU, najvišu prosječnu platu ima Luksemburg sa 77.844 evra. U 13 od 22 članice EU-a s popisa prosječne plate su ispod 50.000 evra, a najniža je u Slovačkoj i iznosi 19.590 evra.
Prosječna godišnja bruto plata u Hrvatskoj u prošloj godini iznosila je oko 24.192 evra, prema podacima Državnog zavoda za statistiku.
Bugarska na vrhu, Estonija daleko iza
Među 31 analiziranom evropskom zemljom (članice EU te Ujedinjeno Kraljevstvo, Švajcarska, Norveška i Turska), neto plata na bruto iznos od 100.000 evra kreće se od 50.750 evra u Belgiji do 86.930 evra u Bugarskoj.
Bugarska je jedina zemlja u kojoj neto plata prelazi 85.000 evra. Slijedi Estonija sa 74.400 evra, a zatim Češka (72.800 evra), Malta (72.500 evra), Švajcarska (70.500 evra) i Kipar (70.300 evra). U tim zemljama radnicima ostaje najmanje 70.000 evra.
Kako stoje najveće evropske privrede?
Među pet najvećih evropskih privreda, najviše od plate ostaje radnicima u Ujedinjenom Kraljevstvu, gotovo 70 posto, odnosno 69.900 evra. Španija (64.200 evra) i Francuska (63.000 evra) nalaze se u sredini, dok su davanja najviša u Njemačkoj, gdje radniku ostaje 57.900 evra, te u Italiji s 56.700 evra.
Ko je na dnu ljestvice?
Na dnu ljestvice je Belgija, gdje od 100.000 evra bruto ostaje svega 50.750 evra. Slijede je dvije nordijske zemlje, Danska (51.500 evra) i Švedska (52.000 evra). Među zemljama s najnižim neto primanjima na ovu platu su i Austrija (54.200 evra), Slovenija (55.060 evra) i Grčka (56.615 evra). Ispod granice od 60.000 evra neto su i Portugal (57.000 evra) te Rumunija (58.500 evra).
Hrvatska se s neto iznosom od 61.000 evra smjestila ispred Poljske (60.225 evra), Holandije (60.500 evra) i Litvanije (60.500 evra), a iza Luksemburga (61.500 evra).
Među nordijskim zemljama, Norveška nudi najvišu neto platu (66.900 evra), znatno više od Finske (62.200 evra), a pogotovo od Danske i Švedske.
Istok nudi više, zapad i sjever uzimaju više
Uopšteno, zemlje istočne Evrope omogućuju radnicima da zadrže veći dio bruto plate od 100.000 evra. Te države često imaju jednostavnije sisteme poreza na dohodak, niže najviše granične stope ili ograničene doprinose za socijalno osiguranje.
S druge strane, zapadna i sjeverna Evropa obično imaju niže neto plate na ovom nivou prihoda. Zemlje poput Belgije, Danske, Njemačke, Austrije, Francuske i Švedske imaju veće opterećenje zbog progresivnog oporezivanja, doprinosa zaposlenih i drugih nameta.
Kako je rađena analiza?
Izračun neto plate složen je jer zavisi od niza varijabli. Poreski sistemi razlikuju se od zemlje do zemlje, pri čemu su neki jednostavni, a drugi izuzetno kompleksni. Euronews Business procijenio je neto iznose na osnovu izvještaja OECD-a o poreskom opterećenju za 2026, podataka iz nacionalnih baza OECD-a, PwC-ovih sažetaka o porezima širom svijeta i drugih nacionalnih izvora.
Korištene su poreske stope za 2025. godinu, a valute koje nisu evro preračunate su prema referentnim kursevima Evropske centralne banke na dan 31. decembra 2025. U obzir nisu uzeti mogući dodatni izvori prihoda, stoga su prikazani iznosi približne procjene namijenjene poređenju poreskog opterećenja u evropskim zemljama.
Najviše stope poreza na dohodak
Najviše stope poreza na dohodak za one s najvišim primanjima značajno se razlikuju i slijede regionalne obrasce. Nordijske i zapadnoevropske zemlje uglavnom imaju najviše granične stope, obično između 45 i 60 posto.
Srednja i istočna Evropa, uključujući Balkan, u pravilu primjenjuju niže stope.
