Jedan pogrešno unesen broj u pilotskoj kabini pokrenuo je 13. oktobra opsežnu bezbjednosnu operaciju u nekoliko evropskih država. Njemačka policija saopštila je dan kasnije da je pilot putničkog aviona boing 737-800, zbog problema s radiovezom, najvjerovatnije pokušao da prijavi tehnički kvar, ali je greškom poslao signal koji označava moguću otmicu aviona.
Prema dosadašnjim rezultatima istrage, pilot je namjeravao da unese kod 7600, koji označava gubitak radio-veze s kontrolom leta. Umjesto njega, međutim, unesen je kod 7500, međunarodni signal za otmicu ili drugo nezakonito ometanje aviona.
Informaciju je objavila njemačka novinska agencija DPA, pozivajući se na policiju. Prema dosadašnjim saznanjima, nije bilo stvarne otmice, a avion je bezbjedno sletio.
Hrvatski “rafal” presreo avion iznad Korenice
Hrvatsko Ministarstvo odbrane saopštilo je da je hrvatski borbeni avion “rafal” 13. oktobra u 11.02 časa presreo putnički boing iznad Korenice.
Prema saopštenju Ministarstva, naređenje za polijetanje stiglo je iz Združenog vazdušnog komandovanja NATO-a u španskom Torehonu. Zadatak hrvatskog pilota bio je da vizuelno identifikuje avion i, ako je moguće, uspostavi komunikaciju s njegovom posadom.
“Rafal” je identifikovao boing i uspostavio radio-vezu s posadom. Hrvatski borbeni avion potom je nastavio patrolu između Rijeke i Delnica, dok je putnički avion u 11.20 časova ušao u slovenački vazdušni prostor.
Prema izvještajima njemačkih medija i Rojtersa, riječ je o letu kompanije Korendon erlajns iz grčkog grada Krfa prema Nirnbergu. U avionu se nalazilo ukupno 178 putnika i članova posade.
U pripravnosti bili i austrijski borbeni avioni
Uzbuna se nije završila ulaskom aviona u slovenački vazdušni prostor. Zbog signala koji je ukazivao na moguću otmicu, bezbjednosne procedure pokrenute su i u drugim državama na ruti leta.
Austrijske oružane snage stavile su svoje borbene avione u pripravnost. Nakon ulaska boinga u njemački vazdušni prostor, dva njemačka borbena aviona “eurofajter” pratila su ga sve do slijetanja u Nirnberg.
Njemačke vlasti prethodno nisu mogle da uspostave uobičajenu radio-vezu s posadom, zbog čega je postojala obaveza da se mogućnost stvarne prijetnje shvati ozbiljno.
Avion je bezbjedno sletio, a prema saopštenju kompanije Korendon erlajns, putnici, posada i letjelica ni u jednom trenutku nisu bili u stvarnoj opasnosti.
Policija pripremila i tim za pregovore s otmičarima
Signal za moguću otmicu izazvao je veliku policijsku operaciju na aerodromu u Nirnbergu. Prema izvještajima njemačkih medija, na aerodrom su upućene specijalne policijske snage i pregovarački tim obučen za slučajeve otmice aviona.
Aerodrom je privremeno zatvoren za saobraćaj. Pojedini letovi su odgođeni, a neki dolazni avioni preusmjereni su na druge aerodrome.
Portparol njemačke policije Mihael Petcold izjavio je za DPA da je posada vjerovatno greškom unijela kod za otmicu, iako je namjeravala da prijavi kvar na radio-vezi. Prema njegovim riječima, pilot vjerovatno nije bio svjestan greške.
Policija, prema dosadašnjim informacijama, ne vodi istragu protiv pilota jer se smatra da je kod unesen nenamjerno.
Zašto su važna tri broja na transponderu?
Transponder je uređaj koji avionu omogućava da kontroli leta šalje identifikacione i druge podatke. U vazduhoplovstvu se koriste posebni četvorocifreni kodovi kojima posada može da signalizira određene vanredne situacije.
- 7500 označava otmicu ili drugo nezakonito ometanje aviona.
- 7600 označava gubitak radio-veze.
- 7700 koristi se za opštu vanrednu situaciju u vazduhoplovstvu.
U ovom slučaju, prema dosadašnjim rezultatima njemačke istrage, pilot je zbog problema s radio-vezom pokušao da prijavi kvar, ali je unio kod 7500 umjesto 7600.
Njemačka policija navela je da jednom poslati kod nije moguće jednostavno opozvati. Pošto kontrola leta nije mogla da uspostavi redovnu komunikaciju s posadom, nadležne službe morale su da reaguju kao da postoji mogućnost stvarne otmice.
Slučaj pokazuje koliko je u aviosaobraćaju važna preciznost u komunikaciji i koliko brzo jedan pogrešno unesen broj može pokrenuti međunarodne bezbjednosne procedure.
